Afbrand
Afbrand is die verlies van legeringselemente uit die sweisbad deur verdamping of oksidasie in die boog. Daardeur word die sweisnaat legeringsarmer en verloor aan sterkte, taaiheid of korrosiebestandheid. Die sweiser moet hierdie verlies deur geskikte byvoegmateriaal of beskermingsmaatreëls vergoed.
Fisies-chemiese werkingsmeganisme
In die ligboog heers temperature bo 3000 grade Celsius. Legeringselemente met 'n lae kookpunt verdamp. Dit sluit byvoorbeeld mangaan (kookpunt 2061 grade Celsius) en sink (907 grade Celsius) in. Ander elemente soos titaan of aluminium reageer met suurstof uit die lug of uit oksiede. Hulle vorm oksiede wat as slak opdryf of as rook ontsnap. Daardeur daal die aandeel van hierdie elemente in die vloeibare metaal.
Metallurgiese relevansie & risiko's tydens sweiswerk
Die verlies van legeringselemente verander die eienskappe van die sweisnaat. Minder mangaan en silikon beteken swakker deoksidasie en laer sterkte. Minder chroom beteken laer korrosiebestandheid. Die staal kan sagter word of sy taaiheid verloor. Porië, krake en onvoldoende meganiese waardes kan die gevolg wees. Veral krities is die verbranding by hoogs gelegeerde staal.
Werkwinkelpraktyk & handelingsinstruksies
Kies 'n toevoegmateriaal met 'n hoër legeringsinhoud as die basismateriaal. So vergoed jy vir die verbranding. Voorbeeld: By MAG-sweiswerk kan die mangaan-verbranding 10 tot 20 persent wees. Gebruik dus 'n sweisdraad met 'n ooreenstemmend hoër mangaan-inhoud. Let op die regte beskermgas-samestelling. Te veel aktiewe gas soos CO2 versterk die oksidasie. Werk met 'n kort ligboog of puls-tegniek. Dit verminder die oorverhitting van die smeltbad. Elektrodes met 'n basiese mantel beskerm die sweismateriaal beter teen oksidasie.