Omvormingskinetika
Omvormingskinetika beskryf hoe die struktuur van 'n staal verander tydens verhitting en afkoeling. Dit beïnvloed die sterkte en hardheid van die sweisnaat.
Fisies-chemiese werkingsmeganisme
Die omvormingskinetika verwys na die tyds- en temperatuurafhanklike verandering van die struktuur in metale, veral by yster-koolstoflegerings. Tydens verhitting of afkoeling kan verskillende kristalvorme (struktuurfases) ontstaan of omvorm. Hierdie prosesse is afhanklik van die snelheid en die temperatuurverloop.
Metallurgiese relevansie & risiko's tydens sweiswerk
Die omvormingskinetika het 'n groot uitwerking op die meganiese eienskappe van die sweisnaat. Te vinnige afkoeling kan lei tot glasharde martensiet, wat tot hoë spanningsopbou en krake lei. Te stadige afkoeling kan lei tot 'n fyn struktuur met verhoogde taaiheid, maar moontlik verminderde elastisiteitseienskappe.
Werkswinkelpraktyk & handelingsinstruksies
Om die omvormingskinetika optimaal te laat verloop, moet die sweisparameters soos temperatuur en afkoelsnelheid presies gekontroleer word. By staalsoorte met hoë koolstofinhoud (bv. HSS) is stadige afkoeling ná die sweiswerk nodig om glasagtige strukture te vermy. By laer koolstofinhoude kan vinnige afkoeling gepas wees om die hardheid en sterkte te verhoog.