Diffusieloze faseovergang
Een structurele verandering van het microstructuur door een plotselinge roostervervorming zonder thermisch geactiveerde plaatswisseling van atomen, zoals bij martensietvorming optreedt. Dit leidt tot extreem harde, dislocatierijke kristalstructuren.
Het punt is: bij snelle afkoeling kan de structuur omslaan zonder dat de atomen goed kunnen diffunderen. Dat noemen we diffusieloze transformatie, en het resultaat is een zeer harde maar ook brosse en scheurgevoelige toestand – vooral bij staal met meer koolstof. Als je zo'n staal last, moet je de afkoeling onder controle houden. Laat het werkstuk niet te snel afkoelen, anders krijg je scheuren of vervorming. De kunst is om de warmte zo te leiden dat de structuur weer in een taaie toestand komt in plaats van in dat harde, kritische gebied te vallen.