Gefragmenteerd martensiet
Een fijnstructurele omzettingstoestand van martensiet, waarbij door mechanische spanningen of thermische effecten tijdens het afschrikken inwendige dislocaties en onderstructuren zijn opgebroken. Dit verhoogt lokaal de ductiliteit in het anderszins brosse microstructuur.
Gefragmenteerd martensiet is eigenlijk een microstructuurtoestand die ontstaat door inwendige spanningen en dislocaties in het kristalrooster. Bij het lassen is het zelden het directe doel – meestal wil je het niet bevorderen, maar eerder voorkomen dat er hard, scheurgevoelig martensiet ontstaat door te snelle afkoeling. Als de structuur fijn opbreekt door warmtebeheersing, kan dat de taaiheid wat verbeteren, maar je moet het niet overdrijven, anders wordt de structuur weer grof en bros. In de praktijk betekent dit: je moet de afkoeling van de las onder controle houden. Als je te snel afkoelt, krijg je hard martensiet dat scheurt. Als je de warmte-inbreng en de interpas-temperatuur verstandig stuurt, kun je een fijnere, taaier structuur krijgen. Maar vertrouw niet op vaste waarden – het hangt sterk af van het basismateriaal. Als je twijfelt, houd je aan de lasprocedure of vraag de meester.