Spanningsscheur
Een spanningsscheur ontstaat wanneer een onderdeel onder trekspanning komt door ongelijke verwarming of afkoeling en het materiaal deze spanning niet meer kan opnemen. Bij gietijzer is vaak al een verschil van 20 °C tussen de warme lasplek en de koude omgeving voldoende om een scheur te veroorzaken.
Hoe een spanningsscheur ontstaat
Metaal zet uit bij verhitting en krimpt bij afkoeling. Wordt maar één plek heet terwijl de rest koud blijft, dan trekt de krimpende hete plek aan de koude rest. Kan het materiaal die trekspanning niet opnemen, dan scheurt het.
De gietijzeren val
Gietijzer is bros en kan nauwelijks spanning kwijt. Al een verschil van zo'n 20 °C tussen de plek die je net gelast hebt en de koude rest van het werkstuk is vaak genoeg om een spanningsscheur te veroorzaken.
Hoe je het voorkomt
Voorverwarmen brengt de temperatuur in balans, en langzaam afkoelen voorkomt dat de las te snel krimpt. Wie koud last, houdt de warmte klein (korte rupsen, lage tussentemperatuur) en hamert de las om spanningen kwijt te raken.