Stikstofveroudering
Stikstofveroudering verhoogt de vloeigrens en vermindert de rek van ongelegeerde staalsoorten door het uitscheiden van fijne nitriden in het ferrietrooster. Mechanische vervorming versnelt dit proces.
Fysisch-chemisch werkingsmechanisme
Stikstofveroudering is een langdurig metallurgisch proces waarbij stikstof in de staalkristalstructuur wordt gebonden als fijne nitriden (N). Deze nitriden groeien na verloop van tijd en leiden tot een verandering van het ferrietrooster. De vervorming van staal onder druk versnelt de vorming van deze nitriden, omdat deze mechanische energie omzetten in chemische energie.
Metallurgische relevantie & risico's bij het lassen
Stikstofveroudering kan leiden tot een verhoogde vloeigrens en een lagere rek van het materiaal. Dit kan leiden tot spanningsopbouw en mogelijk tot scheuren of breuken in het materiaal, vooral in ongelegeerde staalsoorten. Bij het lassen kunnen deze effecten worden versterkt als het materiaal onder mechanische belasting staat.
Werkplaatspraktijk & richtlijnen
Om de effecten van stikstofveroudering te minimaliseren, is het belangrijk om ongelegeerde staalsoorten te vermijden bij lassen en vervormen. Bij het kiezen van materialen moet worden gelet op legeerbare staalsoorten die minder gevoelig zijn voor deze verouderingsprocessen. Als het materiaal al verouderd is, kan een warmtebehandeling (temperen) helpen om de structuur te normaliseren en de vervormbaarheid te herstellen.