Fosfor segregasyon katsayısı
Fosfor segregasyon katsayısı, katılaşma sırasında katı haldeki fosfor konsantrasyonunun sıvı haldeki konsantrasyona oranıdır. Bu değer birden önemli ölçüde düşük olduğu için fosfor, en son katılaşan artık eriyiklerde güçlü bir şekilde birikir.
Fizikokimyasal Etki Mekanizması
Fosfor segregasyon katsayısı, katılaşma sırasında fosforun sıvı metalden katı metal kristallerine ne kadar yoğunlaştığını tanımlar. Değeri birin oldukça altında olduğundan (genellikle 0,1 ile 0,3 arasında), fosfor en son katılaşan artık sıvılarda güçlü şekilde birikir.
Metalurjik Önemi ve Kaynak Riskleri
Yüksek fosfor segregasyon katsayısı, kaynak dikişinin tane sınırlarında artan fosfor konsantrasyonuna yol açabilir. Bu, metalin tokluğunu ve direncini olumsuz etkileyebilir çünkü fosfor kırılganlaştırıcı bir özelliğe sahiptir. Ayrıca gözenek oluşumuna ve sıcak çatlamaya yatkınlığın artmasına neden olabilir.
Atölye Pratiği ve Uygulama Talimatları
Fosfor segregasyon katsayısının olumsuz etkilerini en aza indirmek için kaynak malzemesi seçerken düşük fosfor içerikli malzemeler tercih edilmelidir. Eritme süresi ve sıcaklığı, homojen soğuma sağlayacak ve hızlı katılaşmayı önleyecek şekilde ayarlanmalıdır. Kaynağı zor çeliklerde, daha düşük fosfor segregasyon katsayısına sahip dolgu metalleri kullanılması düşünülebilir.