Proötektoid sementit
Proötektoid sementit, ötektoid üstü çeliklerin yavaş soğutulması sırasında ostenit tane sınırlarında oluşur. Tanelerin çevresinde sürekli kabuklar oluşturur ve artan sertlik ve tokluğa yol açabilir.
Fiziko-kimyasal etki mekanizması
Proötektoid sementit, ötektoid sıcaklığın üzerinde aşırı ötektoid çeliklerin (0,77 % karbonun üzerinde) soğutulmasıyla oluşur. Yavaş soğumada sementit östenit tanelerinin sınırlarında kristalleşir ve tanelerin etrafında bitişik kabuklar oluşturur.
Kaynakta metalurjik önem ve riskler
Proötektoid sementit kaynak dikişinin sertliğini ve tokluğunu artırır, bu da daha iyi mukavemet sağlar. Ancak soğuma çok hızlıysa veya yapı düzensizse, artan gerilme birikimine ve çatlaklara da yol açabilir.
Atölye pratiği ve uygulama talimatları
Proötektoid sementiti teşvik etmek için aşırı ötektoid çelikleri yavaş soğut (t8/5 > 25 s) ve eşit soğumaya dikkat et. Su soğutması veya güçlü soğutma gazı gibi hızlı soğutma yöntemlerinden kaçın, çünkü bunlar düzensiz yapıya ve artan çatlaklara yol açabilir.