Kaynakçı Damgası
Kaynakçı damgası, kişisel kimlik numaralı sertleştirilmiş vurmalı alettir. Kaynakçı bu numarayı kaynak dikişinin yanına kalıcı olarak parçaya vurur. Böylece her dikiş açıkça bir kaynakçıya ve yeterliliğine atfedilebilir.
Fizikokimyasal Etki Mekanizması
Sertleştirilmiş çelik bir damga, sayı veya harflerden oluşan kabartmalı bir iz taşır. Kaynakçı damgayı parça yüzeyine koyar ve üzerine çekiçle vurur. Darbe metali plastik olarak deforme eder. Kabartmalı iz, malzemeye kalıcı bir çöküntü olarak işlenir. İşaret, kaynak sonrasında ve normal kullanımda bile okunaklı kalır. Damga tamamen mekaniktir – kimyasal reaksiyonlar gerçekleşmez.
Metalurjik Önem ve Kaynakta Riskler
Her damga izi keskin bir kenar oluşturur. Bu kenar çentik gibi davranır. Çekme veya titreşim yükü altında bu çentikte çatlak oluşabilir. Bu özellikle yüksek mukavemetli çeliklerde, soğuk şekillendirmede veya dinamik yüke maruz kalan parçalarda kritiktir. Doğrudan kaynak dikişinin üzerine damga vurmak da yasaktır. Dikiş zaten kaba bir döküm yapısına sahiptir ve ek çentiklere karşı hassastır. Paslanmaz çeliklerde darbe koruyucu krom oksit tabakasını tahrip eder. Bu nedenle damga bölgesinde korozyon direnci düşer.
Atölye Pratiği ve Uygulama Talimatları
Damgayı yalnızca ana malzemeye vurun. Kaynak dikiş kenarından en az 10 mm mesafe bırakın. Darbenin temiz ve tek seferde oturması için sağlam bir zemin veya karşı destek kullanın. Yalnızca tamamen okunaklı ve test edilmiş kaynakçı damgalarını kullanın. Çok kavisli yüzeylere veya zaten yüksek gerilim altındaki bölgelere vurmayın. Damgalamadan sonra işaretin okunabilirliğini kontrol edin. Yüksek mukavemetli çeliklerde veya dinamik yüklü parçalarda damga izinin kabul edilebilir olup olmadığını kontrol edin. Kabul edilmiyorsa, renkli kalem, etiket veya yalnızca kritik olmayan bir noktaya vuruş sayısı gibi alternatif işaretleme yöntemleri kullanın.