Döngüsel yumuşama
Döngüsel yumuşama, tekrarlanan yüklemelerde akma gerilmesinin azalmasıdır. Neden, dislokasyon yapılarının yeniden düzenlenmesi ve bozulmasıdır.
Fiziko-kimyasal etki mekanizması
Döngüsel yükleme altında malzeme bünyesinde dislokasyon yapıları yeniden düzenlenir. Bu yapılar zamanla azalabilir, bu da akma geriliminin düşmesine yol açar.
Metalurjik önem ve kaynakta riskler
Aşırı döngüsel yumuşama, malzemenin mukavemetini ve tokluğunu kaybetmesine neden olabilir. Bu, yükleme altında çatlak ve kırılma riskini artırır. Martenzit veya sertleştirilmiş yapılarda akma gerilimi döngüsel yükleme karşısında özellikle hassastır.
Atölye pratiği ve uygulama talimatları
Döngüsel yumuşamayı en aza indirmek için kaynak işlemlerinde:
• Optimum bir soğuma eğrisi seçilmelidir (örn. t8/5 ile 10 ve 20 saniye arasında)
• Düzgün bir soğutma yöntemi uygulanmalıdır
• Yüksek yüklü bileşenlerde kaynak sonrası ısıl işlem (PWHT) yapılmalıdır
Bu önlemler dislokasyon yapılarını stabilize etmeye ve akma gerilimini artırmaya yardımcı olur.