Υπολογισμός ισοδύναμου άνθρακα
Ο υπολογισμός του ισοδύναμου άνθρακα δίνει μια τιμή που εκτιμά τη συμπεριφορά του χάλυβα κατά τη συγκόλληση. Ένα υψηλό ισοδύναμο άνθρακα οδηγεί σε περισσότερο μαρτενσίτη και αυξάνει τον κίνδυνο ρωγμών.
Φυσικοχημικός μηχανισμός δράσης
Ο υπολογισμός του ισοδύναμου άνθρακα αθροίζει την ποσοστιαία περιεκτικότητα σε άνθρακα (C) και σε ορισμένα κραματικά στοιχεία όπως νικέλιο (Ni), χρώμιο (Cr), μολυβδαίνιο (Mo) και βανάδιο (V). Αυτό το άθροισμα δίνει έναν δείκτη για την επικινδυνότητα του χάλυβα κατά τη συγκόλληση.
Μεταλλουργική σημασία & κίνδυνοι κατά τη συγκόλληση
Ένα υψηλό ισοδύναμο άνθρακα σημαίνει ότι ο χάλυβας μετασχηματίζεται έντονα σε μαρτενσίτη κατά την ταχεία ψύξη. Αυτό οδηγεί σε αυξημένη σκληρότητα και ευαισθησία σε ρωγμές. Σε πολύ υψηλό ισοδύναμο άνθρακα (π.χ. πάνω από 0,7 %) η συγκόλληση μπορεί να γίνει πολύ σκληρή και χάνει την ολκιμότητά της.
Πρακτική στο συνεργείο & οδηγίες δράσης
Πριν ξεκινήσει η συγκόλληση, υπολογίζεται το ισοδύναμο άνθρακα του χάλυβα. Για έναν χάλυβα με 0,5 % άνθρακα και 1 % νικέλιο, το ισοδύναμο άνθρακα είναι 1,5 %. Σε τιμή πάνω από 0,7 % θα πρέπει να εφαρμοστεί αργή ψύξη (π.χ. ψύξη σε φούρνο) για να αποφευχθούν ρωγμές. Ο ακριβής ρυθμός ψύξης εξαρτάται από τον τύπο του χάλυβα και την επιθυμητή δομή.