Formaziun da la stresa da barriera
La formaziun da la stresa da barriera è la naschentscha da fasa intermetallicas fragilas (p. ex. Fe2Al5) directamain en la zona da colliaziun, cur che aluminium e atschal vegnan curtaimain liquidads durant il welding. Questa stresa dira e subjecta a rissas separa omadus materials e rompa immediatamain sut sforz.
Mecanism fisic-chimic d'effect
A la surfatscha da cunfin tranter aluminium liquid e atsch ferr diffundan atoms da fier e aluminium inavant e inen. Cun il refredament sa furman fasas intermetallicas fragilas sco FeAl3 u Fe2Al5. Questas fasas han ina structura cristallina fitg ordinada senza plauns da glissament e cuntanschan durezza fin a 1000 HV. La grossezza da la stresa crescha cun temperatura e temp da contact pli auts exponentialmain. In refredament svelt gela ina stresa fina, ma dira.
Rilevanza metallurgica & ristgs cun il bular
La stresa fragila n'ha quasi nagina deformabilitad. Sut tensiuns da retratg cun il refredament sa furman subit rissas lung la stresa. La liason fa falla gia cun ina pitschna carga. Da ina grossezza da stresa da ca. 10 µm daventa l'entira nahta inutila. La differenza da dilataziun termica tranter aluminium ed atsch produces tensiuns supplementaras. Poras pon sa furmar, sche oxids u umiditad vegnan serrads en la zona da liason.
Practica da la bottega & instrucziuns d'agiramaint
La furmaziun da la stresa da barrar sa lascha mo minimar, betg impedir dal tut. Tegna il temp da contact dal bogn da fusaziun sut 0,5 secundas. Limitescha l'import da chalur cun in artg curt, auta sveltezza da bular e bassa current. L'objectiv è ina grossezza da la stresa intermetallica sut 5 µm. Dovra pezzas da transiziun dad aluminium-atsch explodat u duvra il bular cun fricziun resp. il bular cun ragi laser cun ina controlla exacta da l'energia. Pulischa las surfatschas da liason cumplainamain e stizza las stresas d'oxid. Evitescha il prechauffent da l'atsch, damai che chalur accelerescha la diffusiun.