Sanaziun da dislocaziuns
La sanaziun da dislocaziuns è l'extincziun vicendaivla da dislocaziuns da segn cuntrari a tempra elevada. Tras quai sa sbassa la densitad da dislocaziuns en il grid cristallin. La consequenza: durezza e fermezza dal material sa reduceschan, la tenacitad crescha.
Mechanissem d'effect fisic-chimic
Las dislocaziuns èn sbagls da lattic a furma da lingias. Ellas naschan tras deformaziun plastica. A temperatura auta retschaivan ils atoms avunda energia per sa reordinar. Las dislocaziuns pon glischar e s'arampinar. Sche duas dislocaziuns cun segn cuntrari sa scuntran, s'annullaschan – ellas svaneschan. Quai è sco plus e minus: ellas sa neutraliseschan. L'energia da tensiun emmagasinada en il lattic vegn libra. Il lattic vegn pli regular.
Relevantza metallurgica & ristgs cun il schivament
Cun il schivament nascha ina zona d'influenza termica. Là vegn il material da basa stgaudà cuortamain. En accels incruids (p.ex. bronzs incruids a frestg) maina il stgaudament a la guariziun da las dislocaziuns. Gist en la zona da transiziun tranter la naida e il material da basa nunmidà nascha ina zona loma. Questa zona loma ha ina fermezza pli bassa che il rest. Sut carga pon qua vegnir deformaziun u ruptura. Quai è in problem tipic cun il schivament da materials incruids. Er cun schivaments da pliras strates pon la chalur da la proxima strate provocar ina recuperaziun en la strate precedenta. La durezza croda.
Pratica da bottega & instrucziuns d'agir
• Avant il schivament cuntrollar: è il material da basa incruid? (Per exempel tras incruir a frestg u trair.)
• Sche gea: planisar la zona loma. Far la verificaziun da fermezza cun valurs reducidas en la WEZ.
• Limitar la chalur da schivament: tscherner in'introducziun da chalur pitschna (p.ex. temps da l'arc da luz curt, energia da lingia bassa, evitar il pre-stgaudament, sche betg necessari). Menins chalur = menins guariziun.
• Sche pussaivel: suenter il schivament far in tratament termic per homogeneisar l'entira structura – ma lura ponderar che l'entira fermezza croda, betg mo localmain.
• Alternativa: duvrar in material cun ina temperatura da recristallisaziun pli auta u remplazzar il stadi incruid tras ina durezza da separaziun.